1. Lý do và sự cần thiết phải lập quy hoạch
Quảng Ninh là tỉnh trong vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc, nằm ở phía Đông Bắc Việt Nam, phía bắc giáp Nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa, Tây Bắc giáp các tỉnh Lạng Sơn, Bắc Giang; phía Đông và phía Nam giáp Vịnh bắc Bộ và tỉnh Hải Dương, thành phố Hải Phòng. Vị trí địa lý của Quảng Ninh thuận lợi để phát triển kinh tế - xã hội. Tỉnh Quảng Ninh gắn với Thủ đô Hà Nội và các thành phố lớn của khu vực kinh tế trọng điểm Bắc bộ như Hải Phòng, Hải Dương, đồng thời là “cửa ngõ” của cả vùng Đồng bằng sông Hồng, Trung du miền núi phía Bắc ra biển và nối với vùng duyên hải Nam Trung Quốc qua cửa khẩu Móng Cái.
Quá trình phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong các năm qua đã tạo cho Quảng Ninh những lợi thế mới về vị trí địa lý kinh tế và trở thành một bộ phận cấu thành quan trọng của vành đai phát triển công nghiệp của các tỉnh phía Bắc. Sự hình thành và phát triển của các tuyến hành lang quốc tế và quốc gia liên quan đến Quảng Ninh đã tác động mạnh mẽ đến sự phát triển kinh tế của tỉnh. Tuy vậy, kinh tế Quảng Ninh vẫn còn nhiều điều kiện và tiềm năng chưa được phát huy, đặc biệt là trong phát triển công nghiệp.
Để thực hiện mục tiêu trở thành tỉnh công nghiệp hóa vào năm 2015, Quảng Ninh cần có sự phát triển nhanh chóng khu vực công nghiệp và dịch vụ với mô hình tổ chức hiện đại, hiệu quả kinh tế cao và bền vững. Các khu công nghiệp cho phép Quảng Ninh phát triển trên hai góc độ: (1) hình thức tổ chức sản xuất công nghiệp tiên tiến, hiệu quả về kinh tế, xã hội và môi trường; (2) là những điều kiện thu hút đầu tư phát triển công nghiệp nói riêng và hình thành phát triển hệ thống đô thị, phân bố dân cư... thúc đẩy sự phát triển kinh tế – xã hội nói chung.
Theo Quyết định 1107/QĐ-TTg ngày 21/8/2006 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Quy hoạch phát triển các khu công nghiệp ở Việt Nam đến năm 2015 và định hướng đến năm 2020, hiện nay trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh có 11 KCN nằm trong quy hoạch các KCN ở Việt Nam gồm: KCN Cái Lân, KCN Việt Hưng, KCN Hải Yên, KCN Đông Mai, KCN – Cảng biển Hải Hà, KCN Hoành Bồ, KCN Phương Nam, KCN – dịch vụ Đầm nhà Mạc, KCN Quán Triều, KCN Tiên Yên, KCN phụ trợ ngành than.
Khu vực Đầm Nhà Mạc – thị xã Quảng Yên là nơi có lợi thế về vị trí địa lý, thuận lợi về giao thông, hội đủ các yếu tố để phát triển một khu công nghiệp, đô thị đa năng gắn với cảng biển, hấp dẫn các nhà đầu tư trong nước và nước ngoài. Phát triển khu vực Đầm Nhà Mạc đáp ứng được cho nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Quảng Ninh, tạo điều kiện khai thác hiệu quả tổng hợp các khu vực phụ cận và liên kết được với Khu kinh tế Đình Vũ, thành phố Hải Phòng. Ngày 29/8/2008 UBND tỉnh Quảng Ninh ra quyết định số 2777/QĐ-UBND về việc phê duyệt Quy hoạch chung xây dựng huyện Yên Hưng (nay là thị xã Quảng Yên), trong đó Khu công nghiệp Đầm Nhà Mạc là khu công nghiệp cảng biển, khu đô thị kinh tế tổng hợp, là cảng cửa ngõ quốc tế, đầu mối thương mại, đáp ứng nhu cầu xuất nhập khẩu hàng hóa bằng tàu biển có tải trọng lớn, phục vụ phát triển kinh tế xã hội của tỉnh Quảng Ninh và các tỉnh khu vực phía Bắc, đảm bảo an ninh quốc phòng.
Với tiềm năng thế mạnh đó cũng như định hướng phát triển được tỉnh Quảng Ninh đề xuất, Khu công nghiệp – dịch vụ Đầm Nhà Mạc đã được Thủ tướng Chính phủ chấp thuận chủ trương đầu tư và bổ sung quy hoạch phát triển các KCN tỉnh Quảng Ninh tại văn bản số 1607/TTg-KTN ngày 09/9/2009 với quy mô diện tích 3.701ha, riêng quỹ đất công nghiệp là 1.500ha.
Theo yêu cầu, trình tự pháp luật về quy hoạch xây dựng, tỉnh Quảng Ninh bằng văn bản số 2549/UBND-QH3 ngày 2/11/2012 và văn bản 7000/UBND-QH3 ngày 25/11/2013 đã chấp thuận cho Tập đoàn SE – Nhật Bản nghiên cứu lập Quy hoạch chung toàn bộ khu vực Khu công nghiệp cảng biển Đầm Nhà Mạc. Tính đến 6/2014, quy hoạch đã được nghiên cứu và cũng đã định hướng phát triển sớm cho khu vực phía Nam đảo Hà Nam, thuộc xã Tiền Phong.
Khu công nghiệp tại phía Nam xã Tiền Phong, thị xã Quảng Yên nằm trong tổng thể Khu công nghiệp - dịch vụ Đầm Nhà Mạc đã được Chính phủ chấp thuận. Vị trí Khu Công nghiệp cảng Tiền Phong - Đầm Nhà Mạc cách cảng Quốc tế Lạch Huyện khoảng 12 km. Vị trí nghiên cứu cũng nằm cách TX Quảng Yên khoảng 20km, cách TP Hạ Long khoảng 50km theo đường bộ hiện tại. Với tiềm năng vận tải thủy của sông Chanh, vị trí gần các trung tâm kinh tế lớn, khu vực có khả năng phát triển như là một khu công nghiệp phức hợp và dịch vụ hậu cần kèm theo cảng, đảm bảo được tính cạnh tranh cao so với hầu hết các khu công nghiệp khác nằm sâu trong đất liền tại phía Bắc Việt Nam.
Công ty TNHH Đầu tư Hạ tầng Châu Á – Infra Asia Investment (IAI - Hong Kong) là một công ty đầu tư chuyên về đầu tư tại Việt Nam và Pháp. Đây là một tập đoàn các công ty đầu tư của Châu Âu và là công ty mẹ của Công ty TNHH Phát triển cơ sở Hạ tầng Châu Á (Việt Nam). Đây là một công ty có uy tín và có hồ sơ tài chính tin cậy.
Rent A Port (RAP) là tập đoàn quốc tế lớn đa ngành có trụ sở tại Antwerp, Vương quốc Bỉ, ngành nghề kinh doanh chính là phát triển và quản lý các khu thương mại tự do, cảng, hạ tầng hàng hải và cung ứng các dịch vụ cảng tại nhiều quốc gia. RAP cung cấp các dịch vụ đa dạng và phong phú liên quan tới cảng, bao gồm cả tư vấn về quy hoạch khu công nghiệp, thiết kế, xây dựng, vận hành và quản lý cảng và cầu cảng, cung cấp tài chính cho hạ tầng kỹ thuật cảng và khu công nghiệp. RAP có hai cổ đông chính: Ackermans & van Haaren (AvH), năm 2012 đạt doanh thu 3.3 tỉ Euro, có xấp xỉ 18.750 nhân viên; và CFE, năm 2012 tập đoàn có doanh thu 1.898 triệu Euro, và có hơn 4.000 nhân viên.
Tại Việt Nam, Rent A Port cùng IAI đã đầu tư trong nhiều năm và rất thành công với dự án khu công nghiệp – cảng Đình Vũ tại Hải Phòng, quy mô 1463ha, trong đó riêng quỹ đất cho công nghiệp là 655ha. Đến nay, khu công nghiệp – cảng Đình Vũ đã thu hút được nhiều nhà đầu tư đến thuê đất kinh doanh và cơ bản được lấp đầy. Tính đến cuối năm 2013, KCN Đình Vũ đã thu hút được 52 dự án đầu tư với tổng vốn đầu tư đạt 2,2 tỷ USD.
Nhận thức được tiềm năng phát triển của khu vực Đầm Nhà Mạc nói chung, phía Nam xã Tiền Phong của thị xã Quảng Yên nói riêng, Rent A Port cùng IAI đã khảo sát nghiên cứu và được UBND Tỉnh Quảng Ninh tại văn bản số 2448/UBND-QH3 ngày 12/5/2014 chấp thuận giao làm chủ đầu tư lập quy hoạch và dự án đầu tư xây dựng Khu công nghiệp phức hợp – cảng dịch vụ. Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, Ban Quản lý KKT Quảng Ninh cũng đã hướng dẫn cho nhà đầu tư quy trình thực hiện công tác lập quy hoạch tại văn bản số 774/KKT-QHXD ngày 28/5/2014. Lập quy hoạch là phù hợp với chủ trương phát triển của Chính phủ, phù hợp với định hướng của tỉnh Quảng Ninh và các quy trình thực hiện của pháp luật đầu tư xây dựng Việt Nam.
Do đó, việc lập quy hoạch để hình thành Khu công nghiệp và cảng Nam Tiền Phong - Đầm Nhà Mạc là hết sức cần thiết.
2. Tên đồ án:
Căn cứ công văn số 2448/UBND-QH3 của UBND tỉnh Quảng Ninh ngày 12/5/2014 thì khu vực nghiên cứu có tên là “Quy hoạch và dự án đầu tư xây dựng Khu công nghiệp phức hợp – cảng dịch vụ phía Nam xã Tiền Phong của thị xã Quảng Yên”.
Căn cứ quy định pháp luật về quy hoạch xây dựng và vị trí của khu vực, đề xuất tên chính thức của quy hoạch là:
“Quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/2.000 Khu công nghiệp và cảng Nam Tiền Phong, Đầm Nhà Mạc”
3. Vị trí, ranh giới và quy mô lập quy hoạch
3.1 Vị trí, ranh giới
Khu công nghiệp và cảng Nam Tiền Phong - Đầm Nhà Mạc nằm trên đảo Hà Nam, thuộc địa giới hành chính xã Tiền Phong, thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh. Ranh giới được xác định như sau:
-
Phía Bắc giáp với khu đất dự kiến là đất công nghiệp và cảng tại phía Nam xã Tiền Phong thuộc khu công nghiệp Đầm Nhà Mạc;
-
Phía Đông giáp với cửa Lạch Huyện thuộc sông Chanh;
-
Phía Nam giáp với kênh Tráp;
-
Phía Tây giáp với cửa Nam Triệu, thuộc sông Bạch Đằng.
3.2. Quy mô lập quy hoạch
Căn cứ ranh giới dự kiến do Ban Quản lý KKT Quảng Ninh và chủ đầu tư đề xuất, để đảm bảo tính khớp nối của quy hoạch, xác định ranh giới nghiên cứu khoảng 510ha. Trong ranh giới nghiên cứu bao gồm các khu vực lập quy hoạch và khu vực dự kiến đấu nối cơ sở hạ tầng với các khu chức năng khác bên ngoài dự án.
Căn cứ mạng kết nối giao thông khu vực, nhu cầu đầu tư, quy mô lập quy hoạch cho Khu công nghiệp được xác định khoảng 490ha.
4. Mục tiêu nghiên cứu:
- Thực hiện chủ trương phát triển công nghiệp – cảng tại khu vực Đầm Nhà Mạc của Chính phủ và của tỉnh Quảng Ninh;
- Cụ thể hoá Quy hoạch phát triển Khu công nghiệp Việt Nam, Quy hoạch tổng thể kinh tế xã hội tỉnh Quảng Ninh, Quy hoạch tổng thể kinh tế xã hội huyện Yên Hưng (nay là thị xã Quảng Yên), Quy hoạch xây dựng khu công nghiệp cảng Đầm Nhà Mạc;
- Hình thành khu công nghiệp, cảng cửa ngõ phía Biển của Thị xã Quảng Yên cũng như phía Tây Nam tỉnh Quảng Ninh, làm động lực phát triển cho vùng;
- Giải quyết nhu cầu kho bãi, trung chuyển hàng hóa qua khu vực thông qua hệ thống giao thông và cảng liên hoàn;
- Đáp ứng quỹ đất cần thiết cho các nhà đầu tư xây dựng nhà máy, xí nghiệp sản xuất phục vụ hiện đại hóa, công nghiệp hóa và chuyển đổi cơ cấu sản xuất kinh tế;
- Làm cơ sở pháp lý cho công tác quản lý xây dựng, công tác đầu tư phát triển trên địa bàn.
5. Nhiệm vụ nghiên cứu:
- Phân tích, đánh giá hiện trạng tự nhiên, hiện trạng xã hội và quỹ đất hiện có trong khu vực dự kiến đưa vào xây dựng Khu công nghiệp, cảng;
- Đánh giá tiềm năng về vị trí, kết nối cơ sở hạ tầng, kết nối chuỗi sản xuất theo quan điểm thu hút đầu tư phát triển khu công nghiệp và cảng;
- Dự báo nhu cầu sử dụng đất đai và xác định các phương án sử dụng đất trong ranh giới quy hoạch;
- Đề xuất giải pháp tổ chức không gian khu công nghiệp, khu vực cảng và các khu vực phụ trợ khác;
- Đề xuất các giải pháp xây dựng hệ thống hạ tầng kỹ thuật: san nền, thoát nước mặt, giao thông, cấp nước, cấp điện, thoát nước thải, vệ sinh môi trường và bảo vệ cảnh quan;
- Xác định chỉ giới đường đỏ và chỉ giới xây dựng.
- Soạn thảo Quy định quản lý làm căn cứ cho các cơ quan quản lý, nhà đầu tư thực hiện xây dựng theo quy hoạch.
5. Cơ sở nghiên cứu thiết kế:
5.1. Cơ sở pháp lý
- Luật Xây dựng ngày 26/11/2003.
- Luật Đất đai năm 2013;
- Nghị định số 08/2005/NĐ-CP ngày 24/1/2005 về Quy hoạch xây dựng;
- Nghị định số 29/2008/NĐ-CP ngày 14/3/2008 của Chính phủ về Quy định về thành lập, hoạt động, chính sách và quản lý nhà nước đối với khu công nghiệp, khu chế xuất, khu kinh tế, khu kinh tế cửa khẩu;
- Nghị định 164/2013/NĐ-CP ngày 12/11/2013 sửa đổi bổ sung một số điều của Nghị định số 29/2008/NĐ-CP ngày 14/3/2008 của Chính phủ;
- Thông tư 19/2008/TT-BXD về việc hướng dẫn thực hiện việc lập, thẩm định, phê duyệt và quản lý quy hoạch xây dựng khu công nghiệp, khu kinh tế;
- Thông tư số 10/2010/TT-BXD ngày 11/8/2010 của Bộ Xây dựng về quy định hồ sơ của từng loại quy hoạch đô thị;
- Thông tư số 01/2011/TT-BXD ngày 27/01/2011 về việc hướng dẫn đánh giá môi trường chiến lược trong đồ án quy hoạch xây dựng, quy hoạch đô thị;
- Quyết định số 21/2005/QĐ-BXD ngày 22/7/2005 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng về việc ban hành hệ thống ký hiệu bản vẽ đồ án quy hoạch đô thị;
- Quyết định số 04/2008/QĐ-BXD ngày 03/04/2008 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng về việc ban hành Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về Quy hoạch xây dựng; và các Tiêu chuẩn, Quy phạm khác hiện hành;
5.2. Văn bản định hướng và chỉ đạo của TW, Chính phủ, Tỉnh Quảng Ninh
- Nghị quyết số 37-NQ/TW ngày 01/7/2004 của Bộ Chính trị về Phương hướng phát triển kinh tế-xã hội và bảo đảm quốc phòng, an ninh vùng trung du và miền núi Bắc Bộ đến 2020;
- Quyết định số 34/2009/QĐ-TTg ngày 2/3/2009 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Quy hoạch phát triển vành đai kinh tế ven biển Vịnh Bắc Bộ đến năm 2020;
- Quyết định 2622/QĐ-TTg ngày 31/12/2013 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Quy hoạch tổng thể kinh tế xã hội tỉnh Quảng Ninh đến năm 2020 và định hướng đến năm 2030;
- Quyết định 1107/QĐ-TTg ngày 21/8/2006 về việc phê duyệt Quy hoạch phát triển các khu công nghiệp ở Việt Nam đến năm 2015 và định hướng đến năm 2020;
- Quyết định số 1037/QĐ-TTg ngày 24/6/2014 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch phát triển hệ thống Cảng biển Việt Nam đến năm 2020, định hướng đến năm 2030.
- Văn bản số 1607/TTg-KTN ngày 09/9/2009 của Thủ tướng Chính phủ về việc bổ sung quy hoạch các KCN tỉnh Quảng Ninh.
- Quyết định số 2777/QĐ-UBND ngày 29/8/2008 của UBND tỉnh về việc phê duyệt Quy hoạch chung xây dựng, phát triển đô thị huyện Yên Hưng đến năm 2010 và định hướng đến năm 2020.
- Quyết định số 1047/QĐ-UBND ngày 23/5/2014 của UBND tỉnh Quảng Ninh về việc phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch chung xây dựng thị xã Quảng Yên đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050;
- Công văn số 2448/UBND-QH3 ngày 12/5/2014 của UBND tỉnh Quảng Ninh về việc nghiên cứu dự án đầu tư xây dựng Khu công nghiệp phức hợp-cảng dịch vụ tại khu vực phía Nam xã Tiền Phong, thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh;
- Công văn số 774/KKT-QHXD ngày 28/5/2014 của Ban QL KKT Quảng Ninh về việc Hướng dẫn tập đoàn Rent A Port triển khai lập quy hoạch và dự án dự án đầu tư xây dựng Khu công nghiệp phức hợp-cảng dịch vụ tại khu vực phía Nam xã Tiền Phong, thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh;
5.3. Các nguồn tài liệu, số liệu
- Quy hoạch tổng thể phát triển KTXH tỉnh Quảng Ninh đến năm 2020
- Quy hoạch sử dụng đất tỉnh Quảng Ninh thời kỳ 2010 – 2020; Quy hoạch sử dụng đất của huyện Yên Hưng (nay là thị xã Quảng Yên) thời kỳ 2010 - 2020;
- Các kết quả nghiên cứu các chương trình, dự án phát triển của các ngành: Công nghiệp, du lịch, nông lâm ngư nghiệp - trên lãnh thổ tỉnh Quảng Ninh.
- Quy hoạch phát triển giao thông vận tải tỉnh Quảng Ninh đến năm 2020.
- Quy hoạch phát triển Công nghiệp tỉnh Quảng Ninh đến năm 2020.
- Quy hoạch phát triển điện lực tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2011-2015 có xét tới 2020.
- Quy hoạch chi tiết nhóm cảng biển phía Bắc (nhóm 1), quy hoạch cảng Hải Phòng – Bến cảng Yên Hưng.
- Niên giám thống kê năm 2009-2012 của tỉnh Quảng Ninh, huyện Yên Hưng (nay là thị xã Quảng Yên);
- Bản đồ nền đo đạc hiện trạng tỷ lệ 1/2.000, 1/10.000 , 1/50.000 và 1/100.000 do chủ đầu tư cung cấp;
Và các căn cứ pháp lý khác có liên quan.